Zderzenie Tytanów z Pacyfiku: Jak Rywalizacja Zrodziła Grunt pod Grunge
Zanim świat usłyszał przesterowane gitary Seattle, w garażach Tacomy rozgorzała bitwa, która zdefiniowała rock'n'rolla na nowo. Artystyczna rywalizacja między The Wailers a The Sonics w latach 60. nie była bowiem jedynie lokalną przepychanką o popularność. Stała się muzycznym tyglem, w którym wykuto surowe i nieokiełznane brzmienie garażowego rocka. Ten dźwiękowy manifest, zrodzony w geograficznej izolacji Pacyfiku Północno-Zachodniego, dekady później posłużył za bezpośrednią inspirację dla globalnej eksplozji grunge'u. Giganci tacy jak Nirvana czy Mudhoney bez ogródek przyznawali, że ich muzyczne DNA pochodzi prosto od tych dwóch pionierskich formacji. Co więcej, to The Wailers, jako starsi mistrzowie sceny, wzięli pod swoje skrzydła młodszych i bardziej agresywnych The Sonics. Wydając ich nagrania we własnej wytwórni Etiquette Records, zapoczątkowali twórcze starcie, które na pokolenia ukształtowało brzmienie buntu.
Zanim jednak The Sonics rozpętali swoją soniczną furię, to The Fabulous Wailers przetarli dla nich szlak. Założona w 1958 roku w Tacoma grupa szkolnych kumpli, z których niektórzy mieli zaledwie 16 lat, błyskawicznie stała się lokalną sensacją. Ich przebój „Tall Cool One” z 1960 roku otworzył im drzwi do ogólnokrajowego programu Dicka Clarka „American Bandstand”, dzięki czemu cała Ameryka zwróciła oczy na scenę muzyczną północno-zachodniego wybrzeża. Kluczowa okazała się jednak ich niezależność. Sfrustrowany realiami branży basista Buck Ormsby namówił zespół do założenia w 1961 roku własnej wytwórni, Etiquette Records, co okazało się posunięciem o historycznym znaczeniu.
Stres, izolacja i jeden wrzask. Jak The Sonics niechcący stworzyli punk rocka?
Pierwszym strzałem z arsenału Etiquette była surowa wersja utworu „Louie Louie” nagrana przez The Wailers. Kawałek szybko stał się regionalnym hymnem, a w latach 80. był nawet poważnie rozważany jako oficjalna piosenka stanu Waszyngton. Jednak najbardziej wybuchowym odkryciem wytwórni było podpisanie kontraktu w 1964 roku z grupą jeszcze bardziej hałaśliwych nastolatków, czyli The Sonics. Rzuceni na głęboką wodę podczas swojej pierwszej profesjonalnej sesji nagraniowej, zestresowani muzycy mieli przekształcić poważną kompozycję „The Witch” w przeszywający, pierwotny wrzask. Nieświadomie stworzyli wówczas jeden z kamieni węgielnych punk rocka. Ich debiutancki album „Here Are The Sonics” z 1965 roku, wypełniony takimi petardami jak „Psycho” i „Strychnine”, ugruntował to brzmienie, które Jack White z The White Stripes trafnie określił mianem „zwierzęcych krzyków znudzonych nastolatków”.
To unikalne, nieoszlifowane brzmienie nie powstało w próżni, lecz w swoistej dźwiękowej bańce. Geograficzna izolacja Pacyfiku Północno-Zachodniego od muzycznych stolic pokroju Nowego Jorku czy Los Angeles, chroniła lokalne zespoły przed gładkimi trendami produkcyjnymi i pełnym naporem Brytyjskiej Inwazji. Jak przyznał Kent Morrill z The Wailers, to właśnie ta izolacja pozwoliła im wypracować tak oryginalny dźwięk. Takie środowisko sprzyjało etyce DIY, która stała się później znakiem rozpoznawczym całej sceny grunge, gdzie autentyczność ceniono znacznie wyżej niż techniczną perfekcję.
Bez The Sonics nie byłoby Nirvany. Kurt Cobain sam to przyznał!
Linia łącząca The Wailers i The Sonics z odzianymi we flanelę tytanami lat 90. jest prosta i nie do podważenia. Kurt Cobain umieścił albumy obu zespołów na liście 50 nagrań, które najmocniej ukształtowały brzmienie Nirvany, co stanowi swoisty muzyczny testament. Gdy w 1988 roku Bruce Pavitt i Jonathan Poneman zakładali kultową wytwórnię Sub Pop, świadomie nawiązywali do dziedzictwa pionierów garażowego rocka z lat 60. Z kolei Kim Thayil z Soundgarden wskazywał na Mudhoney jako „archetypowy zespół grunge'owy”, czyli formację, której styl był bezpośrednim spadkobiercą surowej mocy The Sonics. Nawet bieda i surowość życia w regionie, która sprawiła, że Cobain u szczytu sławy mieszkał w samochodzie, stanowiły nić łączącą obie epoki.
Ich wpływ nie skończył się jednak na latach 90. Zarówno The Wailers, jak i The Sonics, doświadczyli w XXI wieku prawdziwego renesansu popularności, a ich muzyka znalazła uznanie wśród nowych pokoleń artystów, w tym The Strokes czy The Hives. To trwałe dziedzictwo dowodzi, że dźwiękowe zderzenie, które rozpoczęło się w Tacoma ponad sześćdziesiąt lat temu, było czymś więcej niż lokalnym fenomenem. Były to narodziny muzycznej rewolucji, surowego i szczerego krzyku z garażu, którego echo wstrząsnęło posadami rocka i stało się przesterowanym fundamentem dla ruchu grunge.
